กับคำถาม

“ไปไหนมา”
ทุกคนที่เห็นหน้าผมถามคำถามนี้ ถ้าการตอบคำถามของผมมีค่าครั้งละ 100 บาท ผมคงไม่ต้องตะกายไปทำงานเสียนานอย่างที่ผ่านมา

ผมลองนั่งนึกเล่นๆ ว่าถ้าคนเราไม่มีประโยคคำถามให้ใช้ มันจะคุยกันได้ยังไง

“สวัสดี”
“เออ สวัสดี”
“ไปซื้อของที่ตลาดมา”
“ไม่ได้ไปไหน วันนี้ว่าง”
…
ว่าจะลองทำดู แต่คงดูจะเสียสติไปมากกว่าที่เป็นอยู่ เลยไม่กล้าชวนใครลองคุยแบบไม่มีคำถาม

คำถามจึงเป็นสิ่งที่สร้างความสัมพันธ์ของมนุษย์ ไม่ว่าจะเป็นด้านดี หรือด้านร้าย เช่น
“พี่ไม่อายเหรอ เอารถคนอื่นมาขับ” หรืออย่าง
“คุณมีปัญหาอะไรหรือเปล่า ผมไปทำอะไรให้คุณหรือเปล่า”
“มึงไม่เคยตายหรือ” …เอ๊ะ ตัวอย่างคุ้นแปลกๆ

นอกจากคำถาม จะเป็นสื่อสัมพันธ์ของมนุษย์ด้วยกันแล้ว คำถามยังเป็นกุญแจเปิดสู่ความรู้ ความคิด ความก้าวหน้าของมนุษย์บนโลกใบนี้ ลองคิดดูว่า ถ้าบรรดานักวิทยาศาสตร์ นักคิด นักค้นคว้า เป็นพวกที่ไม่เคยมีคำถามอยู่ในหัวเลย คนอย่างเราๆ ป่านนี้คงอยู่ถ้ำ กินของดิบที่ไม่ใช่ปลาดิบ อยู่เลย

และคำถามยังเป็นกระจกใสแจ๋ว ที่ติดไว้กับกะโหลก ให้คนอื่นได้ชะโงกเข้ามาดูปริมาณและคุณภาพสมองของคนถามอย่างดี บ่อยครั้งที่เราได้ยินคำถามที่เรียกว่า ถามโง่ๆ

อุบัติเหตุคร่าชีวิตสองสามีภรรยาวัยชรา กล้องจับไปที่ลูกชายกำลังกอดศพร้องไห้ นักข่าวโผล่พรวดไปถามทันที
“สำหรับอุบัติเหตุครั้งนี้ คุณรู้สึกอย่างไรครับ”
เสือกถามไปได้ รู้สึกอย่างไร เป็นผมจะถามมันกลับ พ่อมีงตายมึงดีใจงั้นสิ

คำถามแรกสำหรับนักกีฬา ที่คว้าเหรียญทองโอลิมปิคได้รับเมื่อเหยียบแผ่นดิน
“รู้สึกอย่างไรครับที่ได้เหรียญทอง”
เสียใจมั้ง ไอ้ควาย กลับไปหาหญ้าขนแดกเถอะ

ไอ้คำถามคิดไม่ออกอย่าง รู้สึกอย่างไร ที่เอาไว้ถามฆ่าเวลาขอคิดคำถามก่อนน่ะ
ขอเปลี่ยนเป็น อะไรเอ่ย สี่ตีนเดินมา หลังคามุงกระเบื้อง จะดูโง่น้อยกว่าไหม …หรือพอๆ กัน

แต่กับบางคำถาม ทั้งๆที่อยากรู้คำตอบ คนเรากลับไม่กล้าถาม คำถามเลยกลายเป็นเหตุของความคลางแคลงใจ ขาดความมั่นใจ หรือเหตุของความทุกข์จากความคิดของตัวเอง เพราะดันไม่กล้าถาม

เมื่อเช้านั่งดูโทรทัศน์ ที่ถ่ายทอดการสมัครรับเลือกตั้งแบบไหนสักอย่าง ได้ยินคำถามที่ถามบรรดาหัวหน้าพรรคทั้งหลาย ทั้งที่เข้าท่า และไม่เข้าท่าเยอะแยะ ไอ้ที่น่าถามก็ดันไม่กล้าถามก็มี

ลองคิดเล่นๆ เกิดตาแก่อย่างผมดันถูกส่งไปเป็นนักข่าวตรงนั้น ผมจะถามอะไรดี

“ขอถามคุณสมัครในฐานะคนรักแมวที่เป็นที่รู้กันนะครับว่า… แมวจะมาไหมครับ”

คำถามนี้ดูโง่ไหมหนอ…